Leuvehaven in beeld (8)

Donderdag 6 februari (of 93 november?), 14.32 uur: hetzelfde weer als vorige maand – en de maand daarvoor... Het uitzicht vanuit de kantine is ook nog steeds ongewijzigd, maar daar kán verandering in komen. Als we de berichten van vorige week mogen geloven, heeft een daad- en kapitaalkrachtige ondernemer grootse plannen om een Rotterdamse variant van het London Eye te laten bouwen. Een van de beoogde plaatsen voor het reuzenrad is de Leuvehaven. Waar precies deze publiekstrekker zou moeten komen zonder dat er iets van de bestaande bebouwing moeten worden gesloopt, is me tot op heden volstrekt onduidelijk. Maar misschien is daar al in voorzien. En anders kan het rad altijd nog op Plein 1940 komen, als het beeld van Zadkine is verplaatst naar het plein voor het Centraal Station. Want ook daarover wordt gesproken. Rotterdam: wát een dynamische stad is het toch.

Over dynamiek gesproken: de aanstaande fusie. Afgelopen week hadden we een nadere kennismaking met de collega’s en de collectie van het Havenmuseum. Onder begeleiding van een paar enthousiaste vrijwilligers kregen we een kijkje achter de schermen bij de historische scheepswerf Koningspoort – die minder oud is dan de meeste mensen denken – en op de museumschepen in de Leuvehaven. Op de stoombok ‘Simson’ werd benedendeks net een tentoonstelling ingericht en ook de graanzuiger was helaas beperkt toegankelijk omdat de aldaar gestationeerde vrijwilligers ongestoord wilden lunchen, maar op de Brusselaar ‘Geertruida’ en op de Hasselter aak ‘Annigje‘ werden we gastvrij verwelkomd.
En daar viel heel wat te zien. Het is altijd weer verbazingwekkend te constateren hoe mensen vroeger konden leven en werken op zo’n beperkt aantal vierkante meter. Vooral het ‘Annigje’ – de ‘Annigje’ zeggen is uit den boze – spant de kroon: het is als leven in een maritiem poppenhuis. Zó klein is de woning aan boord, dat je het je nauwelijks kunt voorstellen dat er mensen hebben kunnen leven!

Picture yourself in a boat on a river…

Als oudere jongere word je niet altijd meer voor vol aangezien. Dat heeft het voordeel dat je je af en toe schaamteloos kunt wentelen in jeugdsentiment. Zo was ik een paar weken geleden met mijn oudste zoon, diens vriendin en mijn “collega-schoonvader” in het World Forum Den Haag voor een optreden van de Cavern Beatles, een echte Liverpoolse coverband van – u raadt het al.

Picture yourself in een theaterzaal afgeladen met eerzame huisvaders en -moeders in de leeftijdscategorie van pakweg eind veertig tot begin zeventig, met een enkele verdwaalde jongere jongere ertussen die door zijn ouders was meegesleept “om het nu allemaal eens een keer live te horen”, en u kunt zich voorstellen in wat voor ambiance wij terecht waren gekomen.

Nadat de zaal voor aanvang al in de juiste stemming was gebracht door ijzeren hits uit de vroege jaren zestig, kwamen de Fab Four – althans hun reïncarnaties – het podium op. The act you’ve known for all these years liet niets aan het toeval over: kleding, haardracht, instrumenten, zelfs de motoriek van de bandleden werd nauwgezet nagevolgd. Alleen de wat gezette Paul McCartney die zijn Höfner-vioolbas ditmaal rechtshandig bespeelde, deed je realiseren dat het niet de echte Beatles waren waar je naar keek. Het kritisch-welwillend publiek liet zich met enige moeite wakker schudden – ook in de zaal was merkbaar dat de jaren niet ongemerkt voorbij waren gegaan – maar na de pauze ging het dan toch echt helemaal los.
Uit volle borst werden de Lennon-McCartney hits meegezongen, in de gangpaden werd gedanst en bij sommige stellen kwam ook bij velen de jaren-zestig-jeugdromantiek weer naar boven. Zo ontwaarde ik bij Let it Be verdacht veel ineengestrengelde handen…
Uiteraard kwam ook de ultieme maritieme Beatles-song Yellow Submarine aan bod en na Hey Jude werd het optreden geheel in stijl afgesloten met Twist & Shout – net als bij de optredens van pakweg vijftig jaar geleden.

A splendid time was guaranteed for all. In april komt Abba! Hoewel ik niet denk dat ik dáár naartoe ga. Er zijn tenslotte grenzen, ook voor een oudere jongere…

Weerzien in Rotterdam

Het is altijd leuk om een oude bekende weer te zien. Hoewel, “oud”: de ’Norwegian Getaway’, die jongstleden zaterdag afgemeerd lag aan de Wilhelminakade, is feitelijk gloednieuw. Afgelopen zomer bezocht ik de Meyerwerft in Papenburg, waar het schip toen in aanbouw was (zie mijn blog van 30 juli j.l.). En nu deed het op zijn eerste reis buitengaats Rotterdam aan. Zo’n nieuw schip trekt altijd veel belangstellenden en de breedste tribune van Rotterdam was weer goed bezet met nieuwsgierigen.

Blinkend in de zon en nog niet aangetast door de zilte zeelucht lag het schip te pronken aan de kade, alleen toegankelijk voor een aantal uitverkorenen die op uitnodiging aan boord mochten. Maar kijken vanaf de kant was gratis! Na een proefvaart en een korte tweedaagse Noordzeecruise om het schip en vooral de logistiek aan boord te beproeven, ligt de ‘Norwegian Getaway’ vandaag nog in Rotterdam. Vanavond vertrekt ze naar Southampton en vandaar maakt ze de oversteek naar haar nieuwe werkterrein: de Caraïben. Wij wensen haar een behouden vaart!
En wie weten hoe zo'n schip te water wordt gelaten: zoek op Youtube op "Ausdocken Norwegian Getaway"

Leuvehaven in beeld (7)

Donderdag 9 januari, 14.35 uur. Druilerig, laf weer, harde wind. Op de achtergrond heeft De Rotterdam op de Wilhelminapier zijn plaats in de skyline van de stad inmiddels ingenomen. Het gebouw ziet er zwaar en log uit, maar als je de Erasmusbrug over gaat, zie je de bouwvolumes tot leven komen. "That's all you need to see. The rest is just a cheap office building," aldus architect Rem Koolhaas op 18 november jongstleden tegen een journalist van de Britse krant The Guardian. Eigenlijk wisten we dat natuurlijk al, maar het is fijn dat de ontwerper dat zelf ook nog eens zegt.

Langs de Leuvehaven gebeurt niet veel: alleen het gele bakje bungelt aan de giek aan de rode topkraan van het Havenmuseum. Tot voor een paar jaar kon je tijdens de Wereldhavendagen daarin een tochtje maken: door de kraandrijver hoog boven het dak van het museum uitgetild worden en enkele ogenblikken later nét even het water van de Leuvehaven aantippen. Ontzettend leuk en vooral met kinderen een hele belevenis, maar strengere veiligheids-maatregelen hebben voor deze attractie een stokje gestoken.

Afgelopen dinsdag hadden we de traditionele nieuwjaars-bijeenkomst in de hal van het museum. De laatste in deze vorm – net als de even traditionele kerstviering op 18 december de waarschijnlijk voor de laatste keer op deze wijze is gevierd. Met zestig man kun je nog wel gezamenlijk aan tafel, maar met bijna driehonderd medewerkers en vrijwilligers gaat dat wat lastig. Komt tijd, komt raad: de wederzijdse kennismaking tussen de beide “bloedgroepen” gaat de komende tijd gewoon verder. De eerste ideeën zijn al gelanceerd!

Luchtspiegelingen en vergezichten

Dit uitzicht op de Leuvehaven zullen we vanuit de kantine van het museum niet meer hebben, al valt er in de komende weken nog zo veel sneeuw. De 'Buffel' is weg en - na bijna een jaar gesloten te zijn geweest - sinds enkele weken gelukkig weer geopend voor publiek in Hellevoetsluis. Wat ervoor in de plaats komt om de lege plek aan de kade op te vullen is nog een open vraag. En dat geldt ook voor de exacte invulling van de identiteit van "het nieuwe Maritiem Museum Rotterdam", dat ontstaan zal uit de fusie tussen het Maritiem Museum en het Havenmuseum. Uiteraard zal er sprake zijn van continuïteit in het beleid - het kind moet natuurlijk niet met het badwater worden weggegooid - maar de integratie van beide instellingen en hun respectievelijke collecties biedt het Maritiem Museum wel kansen om nieuwe accenten te leggen en zich eens te bezinnen op de koers die het de komende jaren zal gaan varen. Waar wil het museum staan in - pakweg - 2025? Moet het zich meer richten op het verleden, of juist meer aanhaken bij de actuele ontwikkelingen in de maritieme wereld? Welke rol zal de Rotterdamse haven tegen die tijd op wereldschaal spelen? Wat verwachten de museumbezoekers over een jaar of vijf? Of tien? Hoe ziet "de bezoeker" er dan uit? Wil het museum met zijn tijd meegaan, dan vallen er nog heel wat vragen te beantwoorden en scenario's te schetsen.

Het Maritiem Museum zal die uitdagingen in het nieuwe jaar met voortvarendheid aangaan. Misschien zal er soms op gegist bestek moeten worden gevaren, maar dat gebeurt dan met de kennis en het vertrouwen die in een museale traditie van bijna honderdveertig jaar (op 15 februari aanstaande!) is opgebouwd.

Volle kracht vooruit - op naar 2014!

In de kantine moet je zijn!

Volgens lieden die het weten kunnen, brengt een mens gemiddeld één derde van zijn leven door in bed. Maar wat volgens mij nog nooit iemand heeft becijferd, is de totale tijd die een eerzaam werknemer tijdens zijn arbeidzame bestaan besteed aan lunchpauzes. En dan bedoel ik niet de lunchpauzes in mediterrane landen, waar de dagindeling er vaak toch wat anders uitziet dan bij ons, maar “gewoon” in Nederland. Hoewel we in het Maritiem Museum met enige regelmaat “uit de bureaulade eten” (zoals het doorwerken in de lunchpauze wel wordt genoemd), is de kantine op de derde verdieping tussen half een en één uur toch wel het epicentrum van de organisatie te noemen.
Het uitzicht over de Leuvehaven is mooi, maar de kantine zelf maakte met zijn scala van diverse tinten grijs (geen vijftig…) toch wel een redelijk saaie en ongeïnspireerde indruk. Zelfs de gekleurde lampenkappen met bemoedigende kreten – souvenirs aan een teambuilding-bijeenkomst van een aantal jaren geleden – vermochten daar geen verandering in te brengen. Geen wonder dat een opknapbeurt van de kantine met stip bovenaan stond op het lijstje van suggesties, die we mochten indienen voor het besteden van het prijzengeld van de publiekprijs van de Museumnacht. Voorwaarde was, dat het opknappen in eigen tijd en door de medewerkers zelf zou gebeuren.

Afgelopen zondag nam een aantal collega’s de handschoen en het gereedschap op. In een explosie van zelfwerkzaamheid en collegiale bezieling heeft een groepje medewerkers de kantine onder handen genomen. Onvermoede talenten en vaardigheden kwamen aan de oppervlakte; er werd gezaagd en getackt dat het een lust was, kussens werden genaaid en plantenbakken gevuld. Het resultaat mag er zijn: een kantine met sfeervolle hoekjes en zelfs een loungebank met schemerlamp, waar je op je gemak kunt brainstormen over projecten en initiatieven – of waar je gewoon even kunt bijkomen van de verrichte inspanningen.


“In de kantine moet je zijn”, zong wijlen Dorus begin jaren zestig (zoek maar op op Youtube). En zo is het!

Leuvehaven in beeld (6)

Donderdag 5 december, 14.35 uur. Nederland ondergaat de tweede storm van het seizoen. Boven Amsterdam ligt het treinverkeer stil en wie buiten niets te zoeken heeft, blijft binnen. Jongstleden dinsdag hebben we een sessie gehad met collega’s van het Havenmuseum om te brainstormen over de missie van wat we voor het gemak maar “het nieuwe Maritiem Museum Rotterdam” zullen noemen. Een volgende stap in het wederzijds aftasten van de wederzijdse verwachtingen en ambities, die niet altijd naadloos op elkaar blijken aan te sluiten. Toch merk je dat de bijeenkomst van veertien dagen geleden zijn vruchten afwerpt: als je elkaar tegenkomt, wordt er al wat op een lossere manier gegroet dan voorheen.


Zeker als er wat te beleven valt. Gisteren – helaas net een dag te vroeg voor de maandelijkse momentopname – werd de Leuvehaven vereerd met een ongewoon bezoek. Het motorvrachtschip ‘Stadt Heilbronn’ van Reederei Schwaben GmbH uit Heilbronn – über 90 Jahre Dienst am Kunden , zoals op de wand van het stuurhuis staat – leverde een lading af in Rotterdam. Met zijn lengte van 105 meter en zijn breedte van 11.44 meter een “grote jongen” in de Leuvehaven, die een fraai staaltje achteruit inparkeren ten beste gaf. Je loopt er eens langs en je wisselt een paar woorden uit met enkele collega’s van de buren, en dat gaat al wat gemakkelijker dan voorheen. Met wat tijd, wat wederzijds begrip en een forse dosis goede wil wordt het nog wel wat met die samenwerking!